Home

Perdormire
Струмица

Што е квантна апокалипса и дали треба да стравуваме од неа?

Home

Замислете свет во кој сите шифрирани, скриени фајлови одеднаш се отвораат целосно – инаку познато како „квантна апокалипса“.

Едноставно кажано, квантните компјутери работат на сосема поинаков начин од оние создадени во минатиот век.

Во теорија, тие би можеле да станат многу, многу пати побрзи од денешните машини.

Ова значи дека кога се соочи со неверојатно сложени проблеми кои одземаат многу време – како што е дешифрирањето – каде што повеќе пермутации може да се бројат во милијарди, на нормалниот компјутер му требаат години за да ги разбие тие шифрирања, ако воопшто успее.

Но, идните квантни компјутери би можеле, теоретски, да го направат тоа за само неколку секунди.

Таквите компјутери би можеле да решат разни видови проблеми за човештвото.

Британската влада инвестира во Националниот квантен компјутерски центар во Харвел, Оксфордшир, со надеж дека ќе направи револуција во истражувањето во оваа област.

Но, сето тоа има темна страна.

Крадци на податоци

Некои земји, вклучувајќи ги САД, Кина, Русија и Обединетото Кралство, работат напорно и инвестираат огромни суми пари во развојот на овие супер-брзи компјутери со желба да стекнат стратешка предност во сајбер светот.

Секој ден, огромни количини на шифрирани податоци – и ваши и мои – се собираат без наша дозвола и се складираат во банки на податоци, за да бидат подготвени за денот кога квантните компјутери на крадците на податоци ќе бидат доволно моќни да ги дешифрираат.

„Се што правиме онлајн денес“, вели Хари Овен, главен стратешки директор во PostQuantum, „од купување работи преку интернет, банкарски трансакции, до интеракција на социјалните медиуми, сето тоа е шифрирано.

„Но, штом ќе се појави функционален квантен компјутер кој ќе го скрши тоа шифрирање… ќе биде речиси веднаш способен да ги расчисти банкарските сметки или целосно да ги уништи владините одбранбени системи за оној што го направил – биткоин паричниците ќе бидат испразнети“.

Ова е прогноза која ја повтори Иљас Кан, извршен директор на Quantinuum, со седиште во Кембриџ и Колорадо.

„Квантните компјутери ќе ги направат повеќето постоечки методи за шифрирање бесмислени“, вели тој.

„Тие се закана за нашиот начин на живот.

Квантна заштита

Сериозно? Но, тоа звучи целосно апокалиптично, зошто досега не сме слушнале повеќе за ова?

Одговорот е да, во ред, тоа навистина би било случај доколку не се преземат мерки на претпазливост.

„Доколку не преземеме ништо за тоа, тогаш навистина ќе се случат некои навистина лоши работи“, рече претставник на британската влада кој побара да остане анонимен.

Во пракса, напорите за санирање на штетите траат и траат по неколку години.

Во Обединетото кралство, сите владини податоци класифицирани како „строго доверливи“ се веќе „пост-квантни“ – односно, тие користат нови форми на шифрирање за кои истражувачите се надеваат дека ќе бидат квантно отпорни.

Технолошките гиганти како Google, Microsoft, Intel и IBM работат напорно за да најдат решенија, како и специјализираните компании како Quantum и Post-Quantum.

Што е уште поважно, во моментов е во тек еден вид „парада на модели“ на пост-квантна криптографија во американскиот Национален институт за наука и технологија (NIST) во близина на Вашингтон.

Целта е да се воспостави стандардизирана одбранбена стратегија која ќе ги заштити индустријата, владата, академијата и клучната национална инфраструктура од потенцијалните опасности од квантна апокалипса.

Сето ова нема да биде евтино.

Квантната компјутерска технологија е скапа, комплицирана и генерира огромна количина на топлина.

Развивањето на квантно-безбедни алгоритми е еден од најголемите безбедносни предизвици на нашето време.

Но, експертите велат дека алтернативата – да не се прави ништо – едноставно не е прифатлива.